👉 Xem thêm chi tiết dự án tại youtube: Mô hình BIM – Nhà Đa Năng HAU Đại học Kiến Trúc

Không phải lúc nào lý thuyết về BIM cũng thuyết phục bằng một dự án thực tế đã chạy qua đầy đủ quy trình  từ dựng mô hình, phối hợp đa bộ môn, đến khi đối chiếu với thi công ngoài công trường. Bài viết này chia sẻ lại case study từ dự án Nhà đa năng Đại học Kiến trúc, một công trình cao tầng đã áp dụng BIM xuyên suốt giai đoạn thiết kế, với những con số cụ thể về hiệu quả mang lại.

Tổng quan dự án

• Quy mô công trình: hơn 20 tầng, thuộc nhóm công trình cao tầng, độ phức tạp kỹ thuật cao, nhiều hệ thống kỹ thuật chồng chéo giữa các bộ môn.
• Loại hình: Nhà đa năng phục vụ đào tạo, hội họp, hoạt động chung của trường. kết hợp nhiều loại không gian chức năng khác nhau trong cùng một khối công trình (giảng đường, hội trường, khu kỹ thuật, khu phụ trợ…).

Với quy mô và tính chất đa công năng như vậy, việc phối hợp thiết kế giữa các bộ môn từ sớm là yếu tố quyết định để tránh xung đột kỹ thuật khi triển khai thi công.

Phối hợp đa bộ môn trên nền tảng revit 

Toàn bộ mô hình được xây dựng và phối hợp trực tiếp trên Revit, với ba bộ môn chính cùng làm việc trên một hệ tọa độ chung:

• Kiến trúc: dựng mô hình không gian, mặt bằng công năng, hệ bao che.
• Kết cấu: hệ dầm, sàn, cột, vách chịu lực xuyên suốt các tầng.
• MEP (Cơ điện): hệ thống điện, cấp thoát nước, thông gió – điều hòa, phòng cháy chữa cháy.

Việc để ba bộ môn cùng làm việc trên một mô hình dùng chung (thay vì tách rời từng bản vẽ 2D độc lập như quy trình truyền thống) giúp phát hiện xung đột ngay trong giai đoạn thiết kế trước khi các sai lệch trở thành vấn đề tốn kém ngoài công trường.

Kiểm tra xung đột (Clash Detection) với Navisworks

Mô hình tổng hợp từ ba bộ môn được đưa vào Navisworks để chạy kiểm tra xung đột (clash detection) theo từng cặp bộ môn (Kiến trúc – Kết cấu, Kết cấu – MEP, Kiến trúc – MEP…). Kết quả:

• Hơn 500 lỗi va chạm lớn (major clash) được phát hiện trong quá trình phối hợp — chủ yếu là các xung đột giữa hệ thống MEP với dầm/sàn kết cấu, và giữa các tuyến kỹ thuật với nhau tại các khu vực kỹ thuật tập trung (trục kỹ thuật, phòng máy, trần kỹ thuật).

Từng lỗi va chạm được ghi nhận, phân loại theo mức độ ưu tiên, và trao đổi giữa các bộ môn thông qua các buổi họp phối hợp định kỳ để thống nhất phương án xử lý thay vì để các đơn vị tự giải quyết rời rạc.

Quản lý và chia sẻ dữ liệu qua BIM 360

Toàn bộ quá trình phối hợp, cập nhật mô hình, và theo dõi tình trạng xử lý xung đột được quản lý tập trung trên BIM 360 đóng vai trò môi trường dữ liệu chung (CDE) của dự án. Điều này giúp:

• Các bộ môn luôn làm việc trên phiên bản mô hình mới nhất, giảm rủi ro dùng nhầm file cũ.
• Lịch sử cập nhật, phê duyệt mô hình được lưu vết rõ ràng, thuận tiện khi cần đối chiếu lại quyết định thiết kế.
• Việc trao đổi thông tin giữa các bên (tư vấn thiết kế, chủ đầu tư, các bộ môn) diễn ra minh bạch, không phụ thuộc vào việc gửi file qua email rời rạc.

Kết quả: Giảm 20% khối lượng thay đổi thiết kế tại công trường

Đây là con số phản ánh rõ nhất giá trị thực tế của việc áp dụng BIM trong dự án này: nhờ phát hiện và xử lý sớm hơn 500 lỗi va chạm ngay trong giai đoạn thiết kế, khối lượng thay đổi thiết kế phát sinh khi thi công đã giảm khoảng 20% so với các dự án tương tự triển khai theo quy trình truyền thống.

Con số này có ý nghĩa thực tế đáng kể đối với một công trình cao tầng: mỗi thay đổi thiết kế phát sinh tại công trường thường kéo theo chi phí phá dỡ – làm lại, chậm tiến độ, và phát sinh tranh chấp giữa các bên liên quan. Giảm được 1/5 khối lượng thay đổi đồng nghĩa với việc tiết kiệm đáng kể thời gian thi công và chi phí phát sinh ngoài dự toán ban đầu.

Công cụ sử dụng trong dự án

Dự án Nhà đa năng Đại học Kiến trúc là một ví dụ cụ thể cho thấy BIM không chỉ là công cụ dựng mô hình 3D đẹp mắt, mà thực sự tạo ra giá trị đo lường được khi áp dụng đúng quy trình: phối hợp đa bộ môn từ sớm, kiểm soát xung đột có hệ thống, và quản lý dữ liệu tập trung xuyên suốt dự án. Với hơn 500 lỗi va chạm được xử lý trước khi thi công và mức giảm 20% khối lượng thay đổi thiết kế tại công trường, đây là minh chứng thực tế cho hiệu quả của BIM trên một công trình cao tầng có độ phức tạp kỹ thuật cao.